Türk Malı Asansör

Yayın TarihiKasım-Aralık, 2017 Süleyman Özcan - Türkiye Liftinstituut B.V., Bölge Müdürü Yazdır

Merhaba Değerli Okurlarım,

Öncelikle birkaç soru ile başlamak istiyorum:

  1. Türkiye’de faaliyet gösteren kaç tane asansör firması var?
  2. Asansör firmalarının kaç tanesi montaj yapıyor?
  3. Montaj firmalarından kaç tanesi tamamen kendi tasarımı olan, kendi markası komponentleri kullanarak asansör satıyor, monte ediyor?
  4. Üçüncü maddedeki kriterler doğrultusunda 4 m/s ve daha yüksek hızlarda asansör imal ve monte eden kaç tane firma var?
  5. Üç ve dördüncü maddeyi yapabilen %100 yerli sermayeli kaç tane firmamız var?

Sorduğum sorulara benim bulduğum yanıtları siz değerli okurlarımla paylaşmak istiyorum:

  1. Sanayi Genel Müdürlüğü’nün 2017 Sektör Raporunda sanayi sicil kayıtlarına göre 2.285 firma faaliyet göstermekte.
  2. Yine aynı rapora göre 2.100 firmanın Hizmet Yeterlilik Belgesi (HYB) var. Muhtemelen montaj firması sayısı da bu civarda.
  3. Hem tasarlayıp, üretip hem de montajını yapan 6 -7 firma var ve hepsi de kerkesin bildiği global asansör firmaları. Bunlar yine üçüncü maddede ifade ettiğimiz firmalar.
  4. Tamamen kendi tasarımı, kendi markası komponentleri kullanan, satan ve monte eden, bir de bu işi 4 m/s ve üstündeki hızlarda yapabilen %100 yerli sermayeli firmalarımızın sayısı sıfır!

Peki yerli firmalarımız hiçbir şey yapmıyor mu? Tabi ki yapıyor! Kalitede Avrupa ile fiyatta Çin ile yarışabilecek çok iyi makinalar, kumanda panoları, raylar, güvenlik komponentleri, kapılar ve kabinler üretiliyor. Gayet de iyi ürettikleri bu ürünleri iç pazara satıyor, ihraç ediyorlar. Ancak, bazı üreticilerimiz, komponentleri iç ve dış piyasadan topluyor, adına maalesef “paket asansör” diyor, çok azı ‘Model Asansör’ diyor ve iç pazara satıyor ya da ihraç ediyor. Model Asansör diyen firmalarımız, ihraç için gerekli evraklarını, belgelerini de tamamlayıp bilinçli şekilde ilerliyor. Son olarak, yerli montaj firmalarımız ya bu ‘paket asansörü’ alıp monte ediyor, ya da kendisi iç ve dış pazardan komponent toplayıp monte ediyor. Montaj firmalarımızın çok az bir kısmı, gayret gösterip Kiptaş veya Toki projelerinde kendilerine yer bulup, komponentleri toplayarak, 2,5 – 3 m/s hızlara kadar asansör montajı yapıyorlar. Ama söz konusu asansörlerin malzemesinin ne kadarının yerli malı olduğu cevabına bakmak gerekiyor. Bu konuyu yine bir soru ile sonlandırmak istiyorum; Asansör makinesi, kumanda panosu, rayları, kabinleri, kapıları üreten değerli ve güvendiğimiz üreticilerimizin hangilerinde 4 - 5 m/s hızlarda çalışan asansörleri tasarlayacak, üretecek ekipler var, test edecek test kulesi var?

Yine Sanayi Genel Müdürlüğü’nün sektör raporuna göre 2016 yılında sektörün ihracatı 132 milyon Amerikan Doları. İthalatımız ise ihracatın 2 katından biraz daha fazla; 288 milyon Amerikan Doları. Yani 2.000 civarında firmamız var, artık son teknoloji dev üretim tesislerimiz var, ama sattığımızın 2 katından fazlasını ithal ediyoruz.

Yazdıklarımı buraya kadar sabırla okuyan sevgili okurlarım, biliyorum içinizi kararttım. Ancak sektörümüzün çok güzel resimleri olduğu gibi böyle gerçek ve acı bir resmi de var. 2017 yılının sonuna geldiğimiz bu günlerde, maalesef durum böyle.

2017 sona erip, 2018 yılına girmek üzereyken Elevator World Turkey dergisinin bana sektörümüz ile bir araya gelme imkânı sunduğu bu köşeden, yatırım gücü yüksek üretici ve montaj firmalarımıza şunu söylemek isterim: Yerli malı, başlangıç olarak 4-5 m/s hızlara kadar rahatlıkla çalışacak model asansörleri, umarım, 2018 yılında üretmeye, piyasaya arz etmeye ve ihraç etmeye başlarız.

Sağlıklı ve güvenli kalın. 🌐